YAŞAM

WILLETT DİYETİ PİRAMİDİ


YAŞAM

Şu anda en kapsamlı ve güvenilir beslenme diyetinin Willett diyeti olduğu uzmanlar tarafından ifade edilmektedir.



Sağlığı Fakültesi Beslenme Bölüm Başkanı Prof. Dr. Walter Willett tarafından yıllarca, binlerce kişi üzerinde çalışılarak geliştirilmiştir. Akdeniz diyet piramidine de benzemektedir. Bugüne dek beslenme konusunda gerçekleştirilmiş en kapsamlı ve en uzun araştırma sonuçlarına göre hazırlanmıştır.


Prof. Willett’e göre, ABD Tarım Bakanlığı (USDA) tarafından önerilen sağlıklı beslenme piramidinin bazı yanlış tarafları bulunmaktadır. Ona göre bu diyette önerilen yağ miktarında azalma ve karbonhidrat miktarında aşırı çoğaltmanın, Amerika’da kalp hastalığı ve kronik hastalıklara yakalanma riskini arttırdığını saptamıştır.


Willett’e göre aşırı karbonhidratlı ve özellikle basit şekerli (unlu ve şekerli) gıdalarla beslenen kişilerde kan şekerinde yükselme ve insülin hormonunun çalışmasında bozulma ve bunun neticesinde de Tip 2 diyabet şeker hastalığı ortaya çıkmaktadır.


Willett diyetinde beslenme şekli;


Bol miktarda meyve, sebze, tam tahıl, bitkisel yağ, balık ve tavuk tüketimini esas almaktadır. Willett diyetinin temel hedefi, düşük glisemik yüklü, yani bileşik karbonhidrat türü tahıl ve bakliyatların yenerek, kandaki şeker düzeyinde dalgalanmaların önüne geçilmesi esasına dayanır. Bu tür tam tahıllar, bitkisel yağlar ve sebzeler bağırsaklarda yavaş olarak sindirildiğinden, kan şeker düzeyini fazla arttırmaz ve böylece pankreasın aşırı çalışmasını önler.


Bu diyetle kalp krizi riski azaldığı gibi, aşırı kilolar verilir ve kan şekeri kontrol altına alınarak daha sağlıklı bir yaşama kavuşulur.


Sporcu bu diyeti yaşam felsefesi olarak benimserse, gerek yarışma dışı devrelerde, gerekse sıkı çalışma devrelerinde ve yarışmalarda ilave besinleri de ona göre alır. Bu suretle daha sağlıklı olur.


Düşük glisemik indeksli gıdalarla beslenme sonrası kan şekeri düşmesi daha az olduğundan açlık da azalmaktadır.


Willett’in araştırmalarına göre, ayrıca sigara da içilmeyip spor da yapılırsa kalp hastalıklarında %80, felç ve inmede %70, kalın bağırsak riski %70 ve şeker hastalıklarında da %90 azalma olmaktadır. Bu insan sağlığı açısından mucizevî bir sonuçtur.


Willett çok yararları olan soya ve ürünlerinin pek fazla yenmesini tavsiye etmemektedir. Bunun sebebi de özellikle kadınlarda meme kanserine yol açtığının belirlenmesidir.


Yumurta hakkında yaptığı araştırmalarda, kalp hastalıklarını arttırdığına dair bir bulguya rastlamamıştır. Bu açıdan yumurtayı yararlı besin değerleri olduğu için tavsiye de etmektedir.


Sporcu bu diyeti, kilo vermek istediği ve normal çalışma sıralarında uygularsa şeker hastalığı, kan yağları yüksekliği, hipertansiyon, şişmanlık gibi hastalıklara yakalanma riskini azaltmış olur. Sportif faaliyet ve gerekli enerji temini için yüksek karbonhidrat alan sporcuların bu diyeti temel tutarak kendilerine gerekli besinleri yüklenmeli ve sık sık da yalnız başına uygulamalıdır.


Bu diyette yüksek oranda karbonhidrat ve az yağ yemek yerine iyi karbonhidrat ve iyi yağ tüketilmelidir. İyi karbonhidrat denilenler glisemik indeksi düşük tam tahıllardır. Örneğin hepimizin besleyici bildiği ve vazgeçilmez bir karbonhidratlar olarak düşündüğü patates ve beyaz ekmek, Prof. Willett’e göre saf şekerden daha zararlıdır. Rafine karbonhidratlar ve saf şekerden uzak durulmalı, spor yapılmalı, günde 2–4 porsiyon meyve, 3–4 porsiyon sebze yenilmelidir.


Willett diyetinin esasları şunlardır:

*Çoğu yemekte tahıldan yapılmış gıdalar tüketilmelidir,


*Yağ olarak zeytinyağı, mısır, ayçiçeği ve bitkisel sıvı yağlar kullanılmalıdır,


*Sebzeler bol ( günde 5–6 defa) tüketilmeli veya salatalarla takviye edilmelidir,


*Meyve günde en az 2–3 defa yenmelidir,


*Ceviz, badem, fındık, fıstık ve bakliyattan günde 1–3 defa tüketilmelidir,


*Balık, yumurta, tavuk ve hindi eti günde 1–2 defa tüketilmelidir,


*Yağsız süt içilmeli gerekirse kalsiyum açısından hapı ve multivitaminden destek alınmalıdır,


*Kırmızı et ve tereyağı nadir kullanılmalıdır,


*Beyaz pirinç, beyaz ekmek, patates, makarna ve tatlılar nadiren yenmelidir,


*Alkol olarak günde en fazla 1–2 kadeh şarap içilebilir. (Sporculara tavsiye edilmemekle beraber, içenler açısından.)


Tüm bunlar abartılmadan azar azar tüketilir.